نوروفیدبک و بیوفیدبک

بیوفیدبک و نوروفیدبک

 

بیوفیدبک

در درمانهای با دستگاه بیوفیدبک روانشناس به بیمار یاد می­دهد، چگونه بطور ارادی اعمال غیرارادی طبیعی بدن (مانند تنفس، ضربان قلب، فشار خون، گرفتگی عضلات و امواج مغز و …) را تنظیم و کنترل کند تا در سلامت کلی بدن تأثیر بگذارد. امروزه بیوفیدبک در طب جایگاه به سزایی دارد. بیوفیدبک توجه فرد را به عکس العمل­های غیرارادی بدن معطوف می­کند. بدین ترتیب که این فعالیت­ها توسط سنسورهایی که بطور اختصاصی برای فعالیت­های مختلف بدن طراحی شده اندازه­گیری می­شوند.

 

نوروفیدبک

نوروفیدبک نوعی بیوفیدبک است که در آن از امواج مغزی بعنوان بازخورد استفاده می­شود.

نوروفیدبک Neurofeedback دستگاهی است که در تنظیم و رفع اشکالات مغز موثر است. مغز ما از تعداد بسیاری از سلول های عصبی تشکیل یافته که مجموعه آن شبکه های عصبی نامیده می شود. هر بخش مغز آدمی کارکرد متفاوتی دارند و فعالیت این قسمت ها سبب تولید امواج مغزی گوناگون می گردد. اگر این شبکه ها کار خود را درست انجام دهد و با هم هماهنگی داشته باشد مغز ما بدون نقص و مشکلی کار خود را انجام می دهد. اما عوامل مختلفی از قبیل استرس یا حتی ویژگی های ژنتیکی بر روی شبکه ها تاثیر گذاشته و سبب بروز اختلال در کارکرد این امواج و در نهایت بروز مشکل در کارکرد مغز می شود. نقض توجه و تمرکز، ضعف حافظه، اختلالات یادگیری و گاهی حتی مشکلات رفتاری از جمله این اختلالات می باشد. نوروفیدبک ما را از کارکرد مغزمان آگاه کرده و در صورت وجود نقض یا مشکل در اصلاح یا تنظیم آن ما را یاری می نماید.

 

 

 

کارکرد نوروفیدبک

به زبان ساده نوروفیدبک عملکرد مغز را به صورت امواج مختلف مغزی ترجمه کرده و سپس آن امواج را در قالب عناصر بازی کامپیوتری یا فیلم نشان می دهد. به تدریج و در طی فرآیند بازی کودک بصورت ناهشیار می آموزد که چگونه خود را با برنامه جدید هماهنگ نماید و در نتیجه این هماهنگی مغز عملکرد جدید را یاد می گیرد و رفته رفته خود را اصلاح و تنظیم می کند.

چه اختلال هایی توسط نوروفیدبک بهبود می یابند؟

نوروفیدبک یک روش درمانی مکمل برای درمان های دارویی و روانشناختی محسوب می گردد. این روش در درمان اختلال های نظیر ADHD، جلوگیری از عود در سوء مصرف مواد، اختلال های اضطرابی نظیر اختلال استرس پس از سانحه مفید است. نکته ای که مراجعین محترم بایستی بدان توجه کنند این است که این درمان در کنار درمان های دیگر در اختلال های فوق موثر است و به تنهایی نمی تواند اثرگذار باشد.

درمان بیش فعالی نقص توجه (ADHD) با نوروفیدبک

نتایج فراتحلیلی که در سال ۲۰۱۴ در ژورنال frontiers in Human Neuroscience منتشر شد نشان داد نوروفیدبک درمان مناسبی برای کاهش علائم بی توجهی اختلال ADHD است. فراتحلیلی دیگر نشان داد نوروفیدبک اثر قابل توجهی بر روی بی توجهی و تکانشگری دارد و دارای اثری متوسط بر روی بیش فعالی است. نتایج پژوهش ها نشان می دهد که نوروفیدبک دارای اثر قطعی بر روی بی توجهی است اما در مورد اثرات نوروفیدبک بر روی علائم بیش فعالی و تکانشگری قطعیتی وجود ندارد.

درمان اعتیاد یا سوء مصرف مواد با نوروفیدبک

اثرات نوروفیدبک در درمان اختلال های سوء مصرف موارد نیز قابل توجه است. سکادزه و همکارانش (۲۰۰۸) بعد از بررسی مطالعاتی که به بررسی اثربخشی نوروفیدبک در اختلال سوء مصرف مواد پرداخته اند به این نتیجه رسیدند که نوروفیدبک می تواند بعنوان یک درمان مکمل در درمان اختلال سوء مصرف موارد بشمار آید.

درمان اضطراب با نوروفیدبک

یکی از نواحی که در مغز بیماران مبتلا به اختلال های اضطرابی دچار پّرکاری می شود نواحی پس سری مغز می باشد. در نواحی پس سری عمدتاً امواج آهسته در زمان استراحت افزایش می یابند و در زمانی که ما چشمان مان را می بندیم به حداکثر می رسند. حضور غالب امواج آهسته نشان دهنده کاهش عملکرد در این نواحی می باشد. در بیماران مبتلا به اختلال های اضطرابی این ناحیه از مغز عملکردش افزایش می یابد بخصوص در سینگولیت خلفی ما با افزایش امواج بتا نسبت به نواحی پیشانی سر مواجه هستیم. پروتکل آلفا تتا نوروفیدبک با هدف قرار دادن این مشکل بیماران اضطرابی سعی می کند فعالیت زیاد را به حداقل برساند و از این رو باعث می شود علائم مرتبط با بیماری وی نیز به حداقل برسد.

اخیرا رویکردی جدید در درمان بیماران اضطرابی به خصوص افراد مبتلا به اختلال استرس پس از سانحه اضافه شده است. در این بیماران بصورت همزمان عملکرد مغز و قلب هدف قرار داده می شود. بیشتر بیماران اضطرابی علی رغم مشکل در فعالیت برخی از نواحی مغز، دارای پّرکاری در سیستم اعصاب خودمختار خود نیز هستند.  این بیماران دارای علائمی نظیر تپش قلب، تنفس سریع، انقباض عضلانی و تعریق هستند ، زمانی که ما از تلفیق نوروفیدبک با بیوفیدبک تغییرپذیری ضربان قلب استفاده می کنیم اثر بخشی بیشتری را در این بیماران مشاهده می نماییم.

درمان اختلال یادگیری (LD) با نوروفیدبک

در اختلال ناتوانی یادگیری برخی از نواحی مغزی بصورت هماهنگ با همدیگر فعالیت نمی کنند و این باعث می شود که بچه ها در برخی از فعالیت های شناختی خود دچار مشکل شوند. تصور کنید زمانی که شما دست خود را برای برداشتن یک شیء حرکت می دهید عملاً چندین ناحیه از مغز بایستی در کمترین زمان ممکن با همدیگر همکاری  داشته باشند این امر برای فعالیت های شناختی نظیر حافظه، عملکرد اجرایی و توجه و تمرکز نیز مصداق دارد. بچه هایی که مشکل ناتوانی یادگیری دارند عملاً در خواندن ، نوشتن و عملکرد ریاضی دچار اختلال هستند.

زمانی که ما متنی را مطالعه می کنیم، توسط قشر دیداری که در  لوب پس سری سر ما می باشد کلمات و حروف ادراک می شود. همچنین فرد باید صداهایی که با این نمادها مرتبط هستند را ادراک نماید که این فعالیت با بخش های میانی لوب گیجگاهی که محل قشر شنیداری ما هستند مرتبط می باشد در قدم بعدی فرد نواحی مرتبط با حرکت چشم را با نواحی زبانی در قشر پیشانی مغز هماهنگ کند برای اینکه بتوانیم درمان مناسبی برای این کودکان داشته باشیم بایستی نواحی که دارای ارتباطات کمتر هستند را شناسایی کنیم و در قدم بعد از طریق نوروفیدبک دوکاناله و یا بیشتر  سعی کنیم این ارتباطات دچار مشکل در این نواحی را بهنجار کنیم

تعداد و مدت زمان جلسات

۳۰ تا ۴۰ جلسه به مدت ۴۵ دقیقه هر هفته ۲-۳ روز برای اخذ نتیجه مطلوب الزامی است بدیهی است که تعداد جلسات بسته به عوامل مختلفی مثل شرکت منظم در جلسات، شدت بیماری و انجام به موقع تکالیف و تمرین ها در منزل قابل تغییر می باشد.

 

ما از کوکی ها برای بهبود وب سایت استفاده می کنیم.ادامه استفاده شما از کوکی ها در سایت رضایت شما را از کوکی ها نشان می دهد. سیاست کوکی من از کوکی ها استفاده می کنم. قبول کردن